Sporten met Parkinson: kleine gewoontes, grote impact - Veerle Lecompte
- 3 dagen geleden
- 4 minuten om te lezen
Wereld Parkinsoncongres van mei 2026 - door Veerle Lecompte.
Verslag met focus op het belang van bewegen en gedragsstrategieën voor mensen met Parkinson, inclusief inspirerende voorbeelden en praktische adviezen.
Sporten met Parkinson: kleine gewoontes, grote impact
Tijdens het recente Parkinsoncongres kwam één boodschap telkens opnieuw naar voren: bewegen is een van de krachtigste behandelingen voor mensen met Parkinson. Het klinkt misschien minder spectaculair dan nieuwe technologieën of innovatieve therapieën, maar wetenschappelijk onderzoek toont keer op keer aan dat regelmatig bewegen een positieve invloed heeft op mobiliteit, balans, conditie, spierkracht, dagelijks functioneren en levenskwaliteit.
De echte uitdaging ligt vaak niet in het weten dát bewegen belangrijk is, maar in het volhouden ervan. Hoe blijf je gemotiveerd wanneer symptomen toenemen en bewegen meer inspanning vraagt? Tijdens het congres werden inspirerende inzichten en praktische tips gedeeld die hierbij kunnen helpen.
Waarom blijven bewegen zo belangrijk is
Regelmatige lichaamsbeweging helpt mensen met Parkinson om langer zelfstandig te blijven functioneren. Bovendien kan een actieve levensstijl bijdragen aan meer energie, meer zelfvertrouwen en een betere levenskwaliteit.
Toch merken veel mensen dat motivatie soms moeilijk vast te houden is. Daarom spelen gewoontes en dagelijkse routines een cruciale rol.
Kleine gewoontes maken het verschil
Succesvol bewegen begint vaak met kleine, haalbare stappen. Experts benadrukken het belang van:
Realistische en persoonlijke doelen stellen
Een vaste routine ontwikkelen
Activiteiten kiezen die je leuk vindt
Je vooruitgang bijhouden en vieren
Een sportmaatje zoeken
Voldoende afwisseling voorzien
Bewegen zo toegankelijk mogelijk maken, bijvoorbeeld thuis
Indien nodig begeleiding zoeken bij een coach of therapeut
Wat zijn nudges?
Een interessante techniek die werd besproken is het gebruik van nudges. Dat zijn kleine aanpassingen die gewenst gedrag gemakkelijker maken zonder iemand te verplichten.
Voorbeelden van nudges om meer te bewegen:
Leg je sportkleding de avond voordien klaar.
Spreek een vaste wandelafspraak af met een vriend of buur.
Plan je trainingsmomenten vooraf in je agenda.
Gebruik een smartwatch of stappenteller.
Stel automatische herinneringen in op je smartphone.
Door bewegen gemakkelijker en zichtbaarder te maken, wordt de kans groter dat je het daadwerkelijk doet.
Habit stacking: beweeg zonder erbij na te denken
Een tweede krachtige strategie is habit stacking. Hierbij koppel je een nieuwe gewoonte aan een bestaande dagelijkse routine.
Denk bijvoorbeeld aan:
Na het ontwaken → enkele oefeningen in bed
Na het tandenpoetsen → medicatie nemen
Na het ontbijt → een korte wandeling maken
Tijdens het nieuws kijken → fietsen op een hometrainer
Door beweging te verbinden aan iets wat je toch al doet, wordt het sneller een automatisme.
Een inspirerend voorbeeld: Jimmy Choi
Een van de meest inspirerende sprekers op het congres was Jimmy Choi. Hij kreeg op 27-jarige leeftijd de diagnose Parkinson. Na een periode van ontkenning besloot hij zijn leven om te gooien en zich intensief toe te leggen op lichaamsbeweging.
Hij nam meerdere keren deel aan American Ninja Warrior, vestigde verschillende Guinness World Records en groeide uit tot een internationaal boegbeeld voor actief leven met Parkinson.
Zijn boodschap was eenvoudig maar krachtig:
"Pas aan waar nodig en blijf bewegen waar mogelijk."
Volgens Jimmy is beweging belangrijk in elke fase van Parkinson. Wanneer bepaalde oefeningen moeilijker worden, betekent dat niet dat je moet stoppen. Het betekent alleen dat je op zoek gaat naar een aangepaste aanpak.
Aanpassen waar nodig
Tijdens zijn presentatie gaf Jimmy verschillende voorbeelden van hoe beweging toegankelijk kan blijven:
Oefeningen uitvoeren vanuit een stoel wanneer balans moeilijk wordt.
Weerstandsbanden gebruiken in plaats van zware gewichten.
Hulpmiddelen inzetten wanneer het vasthouden van materiaal lastig wordt.
Online beweegprogramma's volgen die specifiek ontwikkeld zijn voor mensen met Parkinson.
Het doel is niet focussen op wat niet meer lukt, maar oplossingen vinden voor wat wél mogelijk blijft.
De rol van zorgverleners
Ook fysiotherapeuten en ergotherapeuten blijven een belangrijke rol spelen. Zij kunnen helpen bij:
Het aanpassen van oefeningen
Veilig bewegen
Het adviseren van hulpmiddelen
Het zoeken naar alternatieven wanneer bepaalde activiteiten moeilijker worden
Met de juiste begeleiding kunnen veel mensen langer actief blijven dan ze zelf denken.
Handige online beweegprogramma's
Op het congres werden ook enkele interessante initiatieven voorgesteld:
Power for Parkinson's
Gratis online lessen in het Engels en Spaans, met veel stoeloefeningen voor mensen met verder gevorderde Parkinson.
Movement Revolution
Biedt gepersonaliseerde trainingsprogramma's afgestemd op de individuele behoeften van mensen met Parkinson.
PWR! Parkinson Wellness Recovery
Internationaal bekend programma gericht op het behouden van mobiliteit en functionele beweging.
The Michael J. Fox Foundation
Een uitgebreide bron van informatie over Parkinson, onderzoek en beweging.
Blijf in beweging
De conclusie van het congres was duidelijk: Parkinson hoeft geen reden te zijn om te stoppen met sporten.
Met de juiste begeleiding, realistische verwachtingen en enkele slimme aanpassingen kan iedereen op zijn of haar niveau actief blijven. De toekomst van Parkinsonzorg ligt niet alleen in medische innovaties, maar ook in de kracht van beweging, gezonde gewoontes en gedragsverandering. Samen zorgen ze voor meer zelfstandigheid, meer levenskwaliteit en meer regie over het dagelijks leven.
Praktische thuisoefeningen om elke dag in beweging te blijven
Je hoeft niet altijd naar een fitnesscentrum of groepsles om actief te blijven. Met enkele eenvoudige oefeningen thuis kun je werken aan kracht, mobiliteit, evenwicht en conditie. Bespreek nieuwe oefeningen wel steeds met je kinesitherapeut of arts wanneer je twijfelt of ze geschikt zijn voor jouw situatie.
1. Begin de dag met een beweegmoment
Nog vóór je uit bed stapt:
Strek beide armen hoog boven je hoofd.
Trek afwisselend je knieën op.
Maak rustige enkel- en voetbewegingen.
Rol je schouders naar voor en achter.
Dit helpt om gewrichten los te maken en stijfheid te verminderen.
2. Oefeningen vanuit een stoel
Een stoel biedt veiligheid én stabiliteit.
Afwisselend knieën optillen.
Armen zijwaarts of voorwaarts heffen.
Rechtstaan en weer gaan zitten.
Romp zachtjes naar links en rechts draaien.
Deze oefeningen verbeteren kracht, mobiliteit en coördinatie.
3. Wandelen in huis of tuin
Zelfs korte wandelmomenten tellen mee.
Wandel tijdens telefoongesprekken.
Maak na elke maaltijd een korte wandeling.
Gebruik een stappenteller als extra motivatie.
Elke beweging draagt bij aan een actievere levensstijl.
4. Train je evenwicht veilig
Voer deze oefeningen uit naast een tafel of keukenaanrecht:
Wisselend op één been staan.
Zijwaartse stappen zetten.
Op de tenen en hielen staan.
Veiligheid blijft steeds de belangrijkste prioriteit.
5. Maak bewegen leuk
Kies activiteiten die je graag doet:
Dansen op je favoriete muziek.
Fietsen op een hometrainer.
Tuinieren.
Wandelen met een vriend(in).
Online beweeglessen volgen.
Hoe meer plezier je beleeft aan bewegen, hoe groter de kans dat je het volhoudt.
